Dietilnitrozamin ile indüklenen tavşanlarda β-karotenin nitrik oksit ve malondialdehit düzeylerine etkisinin araştırılması
Yazarlar (2)
Cansu Demir Merkit
Kafkas Üniversitesi, Türkiye
Prof. Dr. Oğuz MERHAN Kafkas Üniversitesi, Türkiye
Makale Türü Açık Erişim Özgün Makale (Ulusal alan endekslerinde (TR Dizin, ULAKBİM) yayınlanan tam makale)
Dergi Adı Dicle Üniversitesi Veteriner Fakültesi Dergisi
Dergi ISSN 1307-9972
Dergi Tarandığı Indeksler TR DİZİN
Makale Dili Türkçe Basım Tarihi 04-2021
Kabul Tarihi 06-04-2021 Yayınlanma Tarihi 30-06-2021
Cilt / Sayı / Sayfa 14 / 1 / 39–42 DOI 10.47027/duvetfd.875245
Makale Linki https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/1558872
UAK Araştırma Alanları
Veteriner Biyokimyası
Özet
Nitrozaminler günlük yaşamda sıklıkla maruz kalınan karsinojenik bileşiklerdendir ve en bilindik üyesi dietilnitrozamin (DEN) olup, hepatik karsinoma neden olmaktadır. Dietilnitrozaminin erken dönem etkileri serbest radikal ve lipit peroksidasyonundaki artışı ile karakterizedir. β-karoten ise DEN’in hepatik hasarlarına karşı koruyucu etkileri olduğu düşünülen bir karotenoid türevidir. Bu çalışmada DEN toksikasyonuna karşı β-karoten uygulamasının serum nitrik oksit (NO) ve malondialdehit (MDA) değerleri üzerindeki etkilerinin belirlenmesi amaçlanmıştır. Bu amaçla 21 Yeni Zelanda ırkı tavşan 3 gruba ayrılmış ve ilk grup kontrol grubu olarak değerlendirilmiştir. Dietilnitrozamin toksikasyonu oluşturulan gruptaki hayvanlara (2. grup) intraperitonal yolla 100 mg/kg oranında DEN uygulanmıştır. Diğer gruptaki hayvanlara (3. grup) ise 100 mg/kg oranında DEN toksikasyonunun ardından 7 gün boyunca 2 mg/kg/gün oranında β-karoten oral olarak verilmiştir. Deneyin 1, 4 ve 7. günlerinde kan örnekleri alınarak serumlarından NO ve MDA değerleri belirlenmiştir. Nitrik oksit seviyeleri β-karoten uygulanan grupta yalnızca DEN uygulanan gruba kıyasla istatistiksel olarak azalmış (P<0.01) ve 1, 4 ve 7. günlerde benzer trendini korumuştur. Ancak 4 ve 7. günlerdeki MDA seviyeleri 1. gün MDA seviyelerine kıyasla artış göstermiştir. Sonuç olarak, β-karotenin DEN toksikasyonunda serum MDA ve NO seviyelerini istatistiksel olarak düşürdüğü görülmüştür. Bu yüzden, DEN’in toksik etkisine karşı β-karotenin NO ve MDA üzerinde koruyucu etkisinin olabileceği kanısına varılmıştır.
Anahtar Kelimeler
oksidatif stres | β-karoten | dietilnitrozamin