ÂŞIK DİVANİLERİNDE KONU VE KAĞIZMANLI HIFZİ’NİN BİRDİVANİSİNE TEMATİK YAKLAŞIM
Yazarlar (1)
Prof. Dr. Adem BALKAYA
Kafkas Üniversitesi, Türkiye
| Makale Türü |
Özgün Makale
(Ulusal alan endekslerinde (TR Dizin, ULAKBİM) yayınlanan tam makale)
|
||
| Dergi Adı | Kafkas Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi | ||
| Dergi ISSN | 1307-5500 | ||
| Dergi Tarandığı Indeksler | ULAKBİM | ||
| Makale Dili | Türkçe | Basım Tarihi | 06-2017 |
| Cilt / Sayı / Sayfa | – / 19 / 15–22 | DOI | 10.9775/kausbed.2017.002 |
| Makale Linki | https://doi.org/10.9775/kausbed.2017.002 | ||
| Özet |
| Divaniler âşık tarzı şiir geleneğinde bütün fasılların veya meclislerin açılış şiirleridir. Hece ölçüsünün 15'li kalıbı veya arzu ölçüsünün Fâilâtün Fâilâtün Fâilâtün Fâilün kalıbı ile oluşturulurlar. Bununla birlikte kimi âşıklar 14, 16 veya 16 heceden daha fazla heceye sahip şiirlerini divani diye isimlendirmektedirler. Ancak belirli havalarda okunduklarından 15'li hece dışındaki şiirler bu kalıplarda okunamamaktadır. Divaniler hem Anadolu hem Azerbaycan sahası âşıklık geleneğinde başlangıç şiirleri veya âşığın sesini, meclisi, dinleyiciyi düzenleyici şiirler olarak kabul edilirler. Kendilerine mahsus değişik divani havaları vardır ve şiirler ancak bu havalar eşliğinde icra edilirler. Âşıklar ustalığa geçişte bu havaları öğrenmek zorundadırlar. Çalışmanın giriş bölümünde divani türü tanıtılarak fonksiyonlarının ne olduğu üzerinde durulacaktır. Daha sonra hem Anadolu hem de Azerbaycan sahası divanilerinin konuları mukayese edilerek Kağızmanlı Hıfzî'nin bir divanisi bu bağlamda irdelenecektir. |
| Anahtar Kelimeler |
| Divan | Divani | Kağızmanlı Hıfzî | Âşık Şiiri | Şiirde Konu |