Türkiye’de Döviz Kuru Enflasyon Geçişkenliği: Dalgacık Kantil Modellerle Bir Araştırma    
Yazarlar (2)
Dr. Öğr. Üyesi Samet TOPAL Kafkas Üniversitesi, Türkiye
Dr. Öğr. Üyesi Murat AKÇA Kafkas Üniversitesi, Türkiye
Makale Türü Açık Erişim Özgün Makale
Makale Alt Türü Ulusal alan endekslerinde (TR Dizin, ULAKBİM) yayınlanan tam makale
Dergi Adı Fiscaoeconomia
Dergi ISSN 2564-7504
Dergi Tarandığı Indeksler TR DİZİN
Makale Dili Türkçe
Basım Tarihi 11-2025
Cilt No 9
Sayı 4
Sayfalar 2371 / 2387
DOI Numarası 10.25295/fsecon.1666300
Makale Linki https://doi.org/10.25295/fsecon.1666300
Özet
Bu çalışma, Türkiye'de döviz kuru dalgalanmalarının enflasyon üzerindeki asimetrik ve zamanla değişen etkilerini USD/TRY ve EUR/TRY döviz kurlarına odaklanarak incelemektedir. Çalışmada, 2003M1-2024M12 arasındaki aylık veriler kullanılarak, farklı zaman boyutlarında ve kantillerde döviz kurları ve enflasyon arasındaki dinamik ilişkiyi araştırmak için dalgacık kantil regresyonu (DKR) ve dalgacık kantil korelasyonu (DKK) yöntemleri kullanılmıştır. Bulgular, özellikle kısa vadede ve alt ve orta kantillerde, genel olarak pozitif ve istatistiksel olarak anlamlı bir döviz kuru geçişkenliği (DKGE) ortaya koymaktadır. Hem USD hem de EUR dalgalanmaları enflasyon üzerinde ölçülebilir bir etki sergilemekte, etkiler daha yüksek kantillerde ve uzun vadede azalmaktadır. Sonuçlar, DKGE mekanizmasında doğrusal olmama ve asimetrinin varlığını doğrulamakta ve gelişmekte olan ekonomilere ilişkin literatürdeki önceki bulgularla tutarlılık göstermektedir. Çalışma, dış şoklardan kaynaklanan enflasyonist baskıların azaltılmasında döviz kuru istikrarının, etkin enflasyon hedeflemesinin ve ithalat çeşitlendirmesinin önemini vurgulamaktadır. Gelişmiş kantil tabanlı dalgacık tekniklerinin uygulanması, kur hareketlerine tepki olarak Türkiye'nin enflasyon dinamiklerinin detaylı bir şekilde anlaşılmasını sağlamaktadır.
Anahtar Kelimeler
Enflasyon | Döviz Kuru Geçişkenliği | Dalgacık Kantil Modeller